Πέρασαν πάνω από τρία χρόνια από τότε που πρωτοδημοσιεύτηκε στον τοπικό τύπο το θέμα του ναού του Αγίου Γεωργίου Άνω Κώμης. Το πρόβλημα κινδύνου του ναού από ερπυσμό του εδάφους. Δύο χρόνια πέρασαν από την εκδήλωση του Μορφωτικού Συλλόγου Άνω Κώμης, σχετικά με την αρχαιολογική αξία του μνημείου και τους κινδύνους που αντιμετωπίζει. Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε λίγο μετά την σύνταξη φακέλου για την γεωτεχνική μελέτη. Έκτοτε, και για μεγάλο χρονικό διάστημα τίποτα δεν είχε γίνει.
Λίγο μετά το περασμένο Πάσχα, στις 20 Απριλίου 2026, η Περιφερειακή Επιτροπή της Δυτικής Μακεδονίας πήρε ομόφωνα την απόφαση έγκρισης δαπάνης ποσού 29.760,00 ευρώ που αφορά ”Διερεύνηση φαινομένων αστάθειας στους Ι.Ν. Αγίου Γεωργίου, Τ.Κ. Άνω Κώμης & Κοιμήσεως της Θεοτόκου, Τ.Κ. Ανατολής, Δ.Ε. Ελίμειας, Δ. Κοζάνης, Π.Ε. Κοζάνης .” από ΚΑΠ επενδύσεις της ΠΕ Κοζάνης, ΑΛΕ 2420929538 Ε.Φ.0073.”
Η απόφαση αναρτήθηκε στη Διαύγεια με ΑΔΑ 94ΧΡ7ΛΨ-ΩΞΣ ενώ η αρμόδια υπηρεσία της Περιφέρειας διαβεβαίωσε τηλεφωνικά ότι τις επόμενες μέρες θα υπογραφεί και σύμβαση με τον εργολάβο.
Εκ πρώτης όψεως τα νέα είναι ευχάριστα. Δεδομένου όμως ότι τριανταένα χρόνια μετά τον σεισμό του 1995, δεν έχει ακόμη ξεκινήσει καν η μελέτη που θα περιγράψει το φαινόμενο για διευκρινιστεί κατά πόσο είναι βιώσιμη μια επισκευή του ναού, έτσι ώστε να ακολουθήσει η μελέτη και η εφαρμογή σταθεροποίησης του εδάφους, και σε δεύτερη φάση η μελέτη και εφαρμογή επισκευής του ναού, η αγωνία παραμένει. Ο ναός μπορεί να μην αντέξει σε έναν ενδεχόμενο σεισμό 4 με 4.5 ρίχτερ, η πιθανότητα του οποίου τα επόμενα δέκα χρόνια δεν είναι αμελητέα.
Απελπισία είναι όταν κανείς σταματά να εστιάζει σε έναν ναό του 1882 και κοιτάζει την μεγάλη εικόνα των μνημείων της περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας. Η αντίστοιχη εφορεία βυζαντινών έχει πάνω από τριακόσια υπό την προστασία της, πολλά εκ των οποίων είναι υπό κατάρρευση.
Είναι εντυπωσιακός ο αριθμός των ναών και ξωκκλησιών που οικοδομήθηκαν και αγιογραφήθηκαν μετά τον σεισμό του 1995. Πολλά από αυτά τα κτίσματα δεν χρειαζόταν, υπό την έννοια ότι οι λατρευτικές ανάγκες του εκάστοτε πληθυσμού καλύπτονταν από υφιστάμενους ναούς. Χτίστηκαν για άλλους λόγους. Εντυπωσιακός είναι και ο αριθμός των οικισμών που ερήμωσαν και των αντίστοιχων μνημείων που εγκαταλείφθηκαν την ίδια περίοδο.
Αμφότεροι οι αριθμοί είναι δείκτες. Δείχνουν διάφορα πράγματα. Ανάμεσα στα πολλά, δείχνουν κατά μέσο όρο το πόσο στενά ή ευρέως αντιλαμβανόμαστε τον «τόπο μας» και την πολιτιστική μας παράδοση. Δείχνουν και το πως ιεραρχούμε τις αξίες μας.
Νικόλαος Σταμκόπουλος
4 Μαΐου 2026
