Ερώτηση στην Κομισιόν για την αξιοποίηση της δυνατότητας προκαταβολών έως 75% πριν από τις 16 Οκτωβρίου. Η Ευρώπη άνοιξε τον δρόμο, η Ιταλία ήδη πλήρωσε. Στην Ελλάδα το ΟΣΔΕ άνοιξε μόλις στις 4 Αυγούστου.
Ένα κρίσιμο ερώτημα για τις αγροτικές ενισχύσεις και τη ρευστότητα των Ελλήνων παραγωγών φέρνει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ο Ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ, Σάκης Αρναουτογλου: Γιατί η Ελλάδα δεν έχει ακόμη παρουσιάσει σαφές σχέδιο για να αξιοποιήσει τη νέα ευρωπαϊκή δυνατότητα πρόωρης καταβολής των προκαταβολών της ΚΑΠ;
Από τις 22 Ιουλίου 2026 βρίσκεται σε ισχύ ο Κανονισμός (ΕΕ) 2026/1768, ο οποίος επιτρέπει ειδικά για το 2026 στα κράτη μέλη να καταβάλουν προκαταβολές άμεσων ενισχύσεων έως 75%, ακόμη και πριν από τις 16 Οκτωβρίου.
Η αλλαγή έγινε ακριβώς για να φτάσει νωρίτερα πολύτιμη ρευστότητα στους αγρότες, που βρίσκονται αντιμέτωποι με αυξημένο κόστος παραγωγής και υψηλές τιμές λιπασμάτων.
Και αποδεικνύεται ότι η δυνατότητα αυτή δεν υπάρχει μόνο στα χαρτιά.
Η Ιταλία την αξιοποίησε ήδη.
Από τις 26 Ιουλίου, μόλις λίγες ημέρες μετά την έναρξη ισχύος του νέου ευρωπαϊκού Κανονισμού, ο ιταλικός οργανισμός πληρωμών AGEA προχώρησε σε πληρωμές προκαταβολών της ΚΑΠ ύψους 577,8 εκατ. ευρώ προς τους Ιταλούς αγρότες, περίπου τρεις μήνες νωρίτερα από το παραδοσιακό ορόσημο της 16ης Οκτωβρίου.
Η Ιταλική Κυβέρνηση ανακοίνωσε παράλληλα την πρόωρη κινητοποίηση συνολικά 1,67 δισ. ευρώ πόρων της ΚΑΠ, με στόχο τη στήριξη των παραγωγών απέναντι στο αυξημένο κόστος.
Και στην Ελλάδα;
Η νέα πλατφόρμα myAGRO για την Ενιαία Αίτηση Ενίσχυσης 2026 τέθηκε σε λειτουργία μόλις στις 4 Αυγούστου.
Η ΑΑΔΕ αναφέρει σήμερα ότι για όσους υποβάλουν αίτηση έως τις 15 Σεπτεμβρίου η προκαταβολή δύναται να καταβληθεί έως τις 31 Οκτωβρίου, ενώ για όσους υποβάλουν από τις 16 Σεπτεμβρίου έως τις 16 Οκτωβρίου η πληρωμή μπορεί να φτάσει έως τις 30 Νοεμβρίου.
Η σύγκριση είναι αποκαλυπτική:
Στις 26 Ιουλίου η Ιταλία πλήρωνε ήδη 577,8 εκατ. ευρώ στους αγρότες της. Στις 4 Αυγούστου η Ελλάδα μόλις άνοιγε το σύστημα για να αρχίσουν οι αιτήσεις.
Και υπάρχει μία ακόμη παράμετρος που δημιουργεί εύλογα ερωτήματα.
Στις 16 Ιουνίου, η ΑΑΔΕ είχε πραγματοποιήσει ειδική συνάντηση εργασίας με την AGEA με αντικείμενο, όπως η ίδια ανακοίνωσε, τις «αγροτικές πληρωμές και την αξιοποίηση ιταλικής τεχνογνωσίας». Στη συνάντηση εξετάστηκαν η νέα αίτηση ΟΣΔΕ, η επεξεργασία των δηλώσεων, οι έλεγχοι και οι διαδικασίες πληρωμών.
Λίγες εβδομάδες αργότερα, η Ιταλία αξιοποίησε στην πράξη αυτή τη δυνατότητα και άρχισε να πληρώνει. Η Ελλάδα εξακολουθεί να παραπέμπει τους παραγωγούς σε χρονοδιαγράμματα που φτάνουν έως το τέλος Οκτωβρίου και το τέλος Νοεμβρίου.
Ο Σάκης Αρναούτογλου, με την ερώτησή του προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ζητά να διευκρινιστεί αν οι Ελληνικές αρχές έχουν ενημερώσει την Επιτροπή ότι προτίθενται να αξιοποιήσουν τη δυνατότητα προκαταβολών έως 75% πριν από τις 16 Οκτωβρίου και με ποιο χρονοδιάγραμμα.
Παράλληλα, θέτει το κρίσιμο ζήτημα εάν η καθυστερημένη έναρξη της ΕΑΕ 2026 και ο περιορισμένος χρόνος για την ολοκλήρωση των απαραίτητων ελέγχων κινδυνεύουν τελικά να στερήσουν από τους Έλληνες παραγωγούς το πλεονέκτημα που τους προσφέρει η νέα ευρωπαϊκή ρύθμιση.
Με δήλωσή του ο Ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ τονίζει:
«Η σύγκριση μιλά από μόνη της. Η Ευρώπη άνοιξε τον δρόμο για νωρίτερες προκαταβολές και η Ιταλία, στις 26 Ιουλίου, είχε ήδη προχωρήσει σε πληρωμές 577,8 εκατ. ευρώ. Στην Ελλάδα, στις 4 Αυγούστου, μόλις άνοιγε η πλατφόρμα για την ΕΑΕ 2026. Οι Έλληνες αγρότες δεν μπορεί να πληρώνουν την καθυστέρηση του κράτους. Η Κυβέρνηση οφείλει να απαντήσει καθαρά: θα αξιοποιήσει τη δυνατότητα που δίνει η Ευρώπη για προκαταβολές έως 75% πριν από τις 16 Οκτωβρίου ή θα αφήσει για ακόμη μία φορά τους παραγωγούς να περιμένουν;»
Η Ευρωπαϊκή δυνατότητα υπάρχει. ¶λλα κράτη μέλη την αξιοποιούν ήδη. Αυτό που λείπει από την Ελλάδα είναι ένα σαφές σχέδιο, συγκεκριμένες ημερομηνίες και η πολιτική βούληση ώστε τα χρήματα να φτάσουν στους πραγματικούς παραγωγούς όσο το δυνατόν νωρίτερα.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:
Θέμα: ΟΣΔΕ 2026 – Αξιοποίηση της δυνατότητας πρόωρης καταβολής προκαταβολών
Ο Κανονισμός (ΕΕ) 2026/1768, που τέθηκε σε ισχύ στις 22 Ιουλίου 2026, παρέχει ειδικά για το έτος αιτήσεων 2026 τη δυνατότητα στα κράτη μέλη να καταβάλλουν προκαταβολές άμεσων ενισχύσεων έως 75%, ακόμη και πριν από τις 16 Οκτωβρίου. Στόχος της ρύθμισης είναι η έγκαιρη ενίσχυση της ρευστότητας των γεωργών που αντιμετωπίζουν αυξημένο κόστος παραγωγής.
Στην Ελλάδα, ωστόσο, η υποβολή της Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης 2026 μέσω του myAGRO ξεκίνησε μόλις στις 4 Αυγούστου. Σύμφωνα με την ΑΑΔΕ, για αιτήσεις έως 15 Σεπτεμβρίου η προκαταβολή δύναται να καταβληθεί έως 31 Οκτωβρίου, ενώ για αιτήσεις από 16 Σεπτεμβρίου έως 16 Οκτωβρίου έως 30 Νοεμβρίου.
Η καθυστερημένη έναρξη και ο περιορισμένος χρόνος για την ολοκλήρωση των αναγκαίων ελέγχων δημιουργούν ερωτήματα για το κατά πόσο η Ελλάδα μπορεί να αξιοποιήσει τη δυνατότητα πρόωρων πληρωμών που θέσπισε η Ένωση.
Ερωτάται η Επιτροπή:
- Έχει ενημερωθεί από τις ελληνικές αρχές εάν προτίθενται να αξιοποιήσουν τη δυνατότητα καταβολής προκαταβολών έως 75% πριν από τις 16 Οκτωβρίου και με ποιο χρονοδιάγραμμα;
- Εκτιμά ότι η καθυστερημένη έναρξη της ΕΑΕ 2026 ενδέχεται να στερήσει από τους Έλληνες παραγωγούς τη δυνατότητα έγκαιρης πληρωμής;
- Πώς προτίθεται να συνδράμει ώστε να ολοκληρωθούν εγκαίρως οι αναγκαίοι έλεγχοι και να αξιοποιηθεί πλήρως η ευρωπαϊκή αυτή δυνατότητα;
