Τι είναι η εξωσωματική γονιμοποίηση;
Η εξωσωματική γονιμοποίηση αποτελεί μία μέθοδο υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, κατά την οποία η γονιμοποίηση των ωαρίων από τα σπερματοζωάρια πραγματοποιείται στο εργαστήριο και όχι μέσα στο σώμα της γυναίκας. Τα έμβρυα που δημιουργούνται καλλιεργούνται σε κατάλληλες συνθήκες και στη συνέχεια μεταφέρονται στη μήτρα.
Η μέθοδος εφαρμόζεται εδώ και δεκαετίες. Από το 1978, όταν γεννήθηκε στην Αγγλία το πρώτο παιδί μέσω εξωσωματικής γονιμοποίησης, περισσότερα από πέντε εκατομμύρια παιδιά έχουν γεννηθεί παγκοσμίως με αυτή τη διαδικασία.
Πώς πραγματοποιείται η διαδικασία;
Στην κλασική εξωσωματική γονιμοποίηση προηγείται συνήθως διέγερση των ωοθηκών με ορμονική αγωγή. Στόχος είναι να αναπτυχθούν περισσότερα ωάρια από εκείνο που φυσιολογικά απελευθερώνεται σε έναν κύκλο.
Παράλληλα, χορηγείται αγωγή που αποτρέπει την πρόωρη ωορρηξία. Όταν τα ωάρια θεωρηθούν κατάλληλα, πραγματοποιείται μία τελευταία ένεση για την τελική ωρίμανσή τους. Η ωοληψία ακολουθεί περίπου 36 ώρες αργότερα.
Τα ωάρια που συλλέγονται έρχονται σε επαφή με επιλεγμένα σπερματοζωάρια στο εργαστήριο. Όσα γονιμοποιηθούν εξελίσσονται σε έμβρυα, τα οποία μεταφέρονται στη μήτρα περίπου δύο έως πέντε ημέρες μετά την ωοληψία.
Σε ποιες περιπτώσεις μπορεί να προταθεί;
Η εξωσωματική γονιμοποίηση μπορεί να αποτελέσει επιλογή σε γυναίκες με απόφραξη, συμφύσεις ή αφαίρεση των σαλπίγγων. Εφαρμόζεται επίσης σε διαταραχές ωορρηξίας, όταν απλούστερες θεραπείες δεν έχουν αποδώσει.
Μπορεί ακόμη να επιλεγεί σε περιπτώσεις σοβαρών διαταραχών του σπέρματος, ενδομητρίωσης, περιορισμένου αριθμού ή μειωμένης ποιότητας ωαρίων και μεγαλύτερης αναπαραγωγικής ηλικίας. Επιπλέον, αφορά ζευγάρια με ανεξήγητη υπογονιμότητα ή επανειλημμένες αποτυχημένες προσπάθειες με άλλες μεθόδους.
Κατάψυξη ωαρίων και διατήρηση της γονιμότητας
Η κατάψυξη ωαρίων δίνει στη γυναίκα τη δυνατότητα να διατηρήσει ωάρια για μελλοντική χρήση στο πλαίσιο εξωσωματικής γονιμοποίησης. Η πρώτη γέννηση από κατεψυγμένο ωάριο καταγράφηκε το 1986, ενώ η εφαρμογή της υαλοποίησης από το 2005 βελτίωσε σημαντικά τη συγκεκριμένη διαδικασία.
Με την ηλικία μειώνονται τόσο η ποσότητα όσο και η ποιότητα των ωαρίων. Για αυτό η κρυοσυντήρηση μπορεί να αξιοποιηθεί από γυναίκες που επιθυμούν να μεταθέσουν χρονικά τη μητρότητα ή αντιμετωπίζουν παράγοντες όπως ενδομητρίωση, οικογενειακό ιστορικό πρώιμης εμμηνόπαυσης ή επικείμενη χημειοθεραπεία.
Πώς γίνεται η κατάψυξη ωαρίων;
Η διαδικασία ξεκινά με λήψη ιστορικού, κλινική εξέταση, υπερηχογράφημα και αιματολογικό έλεγχο, στον οποίο μπορεί να συμπεριλαμβάνεται η Αντιμυλλέριος Ορμόνη (ΑΜΗ). Ακολουθεί εξατομικευμένη διέγερση των ωοθηκών, η οποία συνήθως διαρκεί 10-15 ημέρες.
Όταν τα ωάρια ωριμάσουν, πραγματοποιείται ωοληψία υπό μέθη και υπερηχογραφική καθοδήγηση. Η διαδικασία διαρκεί περίπου 10-20 λεπτά. Λίγες ώρες αργότερα αξιολογείται ποια ωάρια είναι κατάλληλα και ακολουθεί η κατάψυξή τους με τη μέθοδο της υαλοποίησης.
Εξατομικευμένη προσέγγιση στην υποβοηθούμενη αναπαραγωγή
Κάθε γυναίκα και κάθε ζευγάρι έχουν διαφορετικές ανάγκες, επομένως η επιλογή της κατάλληλης μεθόδου απαιτεί εξατομικευμένη αξιολόγηση. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την εξωσωματική γονιμοποίηση, την κατάψυξη ωαρίων και τις διαθέσιμες επιλογές υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, μπορείτε να επικοινωνήσετε με τον εξειδικευμένο στην εξωσωματική γονιμοποίηση Μαιευτήρα – Χειρουργό Γυναικολόγο Δρ. Νικόλαο Μπάρδη.
