Η αρθροπλαστική ώμου αποτελεί χειρουργική επιλογή για ασθενείς με σοβαρή φθορά της άρθρωσης, επίμονο πόνο και σημαντικό περιορισμό της κίνησης. Αν και πραγματοποιείται λιγότερο συχνά από την αρθροπλαστική γόνατος ή ισχίου, μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην ανακούφιση των συμπτωμάτων και στη βελτίωση της καθημερινής λειτουργικότητας.
Πότε μπορεί να χρειαστεί αρθροπλαστική ώμου;
Η άρθρωση του ώμου διαθέτει ιδιαίτερα μεγάλο εύρος κίνησης και συμμετέχει σε πολλές καθημερινές δραστηριότητες. Η χρόνια καταπόνηση, το γενετικό υπόβαθρο και προηγούμενοι τραυματισμοί μπορούν να οδηγήσουν σε φθορά του αρθρικού χόνδρου και στην εμφάνιση οστεοαρθρίτιδας.
Η αρθροπλαστική μπορεί να εξεταστεί σε περιπτώσεις σοβαρής οστεοαρθρίτιδας, ρευματοειδούς αρθρίτιδας, οστεονέκρωσης, μετατραυματικής αρθρίτιδας ή βλάβης μετά από παλαιότερες επεμβάσεις. Ένδειξη μπορεί επίσης να αποτελεί η μαζική ρήξη των τενόντων του στροφικού πετάλου.
Η επέμβαση συνήθως προτείνεται όταν τα συμπτώματα επιμένουν, ο πόνος εμφανίζεται ακόμη και τη νύχτα, η κίνηση περιορίζεται σημαντικά και η συντηρητική αγωγή δεν προσφέρει ικανοποιητική βελτίωση.
Ποια είναι τα είδη της αρθροπλαστικής;
Στην ολική αρθροπλαστική ώμου αντικαθίστανται οι φθαρμένες αρθρικές επιφάνειες με ειδικά εμφυτεύματα. Η αρθρική επιφάνεια του βραχιονίου και η ωμογλήνη αντικαθίστανται με μεταλλικά στοιχεία και ένθεμα πολυαιθυλενίου, με στόχο την αποκατάσταση της κίνησης με λιγότερο πόνο.
Υπάρχει επίσης η ημιαρθροπλαστική, στην οποία αντικαθίσταται μόνο μέρος της άρθρωσης. Μια ακόμη επιλογή είναι η ανάστροφη αρθροπλαστική ώμου, όπου αλλάζει η φυσιολογική διάταξη της άρθρωσης. Η μεταλλική σφαίρα τοποθετείται στην ωμογλήνη και το αντίστοιχο «κύπελλο» στο άνω άκρο του βραχιονίου.
Πότε επιλέγεται η ανάστροφη αρθροπλαστική ώμου;
Η ανάστροφη αρθροπλαστική ώμου εφαρμόζεται κυρίως όταν το στροφικό πέταλο δεν μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικά. Σε αντίθεση με τη συμβατική αρθροπλαστική, βασίζεται περισσότερο στη λειτουργία του δελτοειδούς μυός για την κίνηση και τη σταθεροποίηση του άνω άκρου.
Μπορεί να επιλεγεί σε περιπτώσεις μη επιδιορθώσιμης πλήρους ρήξης του στροφικού πετάλου, αρθροπάθειας στροφικού πετάλου, αποτυχημένης προηγούμενης ανατομικής αρθροπλαστικής, σοβαρού πόνου με δυσκολία ανύψωσης του χεριού, επιπλεγμένου κατάγματος, χρόνιου εξαρθρήματος ή όγκου της άρθρωσης.
Η επέμβαση και η αποκατάσταση
Η αρθροπλαστική ώμου πραγματοποιείται υπό γενική αναισθησία και διαρκεί περίπου 90 λεπτά. Κατά τη διάρκεια της επέμβασης αφαιρούνται τα κατεστραμμένα τμήματα, προετοιμάζονται τα οστά και τοποθετούνται τα κατάλληλα εμφυτεύματα.
Η κινητοποίηση ξεκινά από την πρώτη μετεγχειρητική ημέρα με τη χρήση ειδικού κηδεμόνα. Ο ασθενής καθοδηγείται σε απλές ασκήσεις, ενώ μπορεί να ακολουθήσει οργανωμένο πρόγραμμα φυσικοθεραπείας. Στόχος της αποκατάστασης είναι η σταδιακή επανάκτηση του εύρους κίνησης και η ενδυνάμωση της ωμικής ζώνης.
Αποτελέσματα και πιθανές επιπλοκές
Η επέμβαση συνδέεται με πολύ καλά αποτελέσματα ως προς την ανακούφιση από τον πόνο και την αποκατάσταση της κίνησης. Όπως κάθε χειρουργική πράξη, μπορεί να συνοδεύεται από επιπλοκές, όπως λοίμωξη, τραυματισμό νεύρων, αιμορραγία, εξάρθρημα ή χαλάρωση των υλικών. Στην ολική αρθροπλαστική, η συχνότητα επιπλοκών αναφέρεται περίπου στο 5%, ενώ τα ποσοστά αναθεώρησης είναι μικρότερα από 10% στην 20ετία.
Η επιλογή της κατάλληλης τεχνικής εξαρτάται από τη σοβαρότητα της βλάβης, την κατάσταση του στροφικού πετάλου και τις ανάγκες κάθε ασθενούς. Για εξατομικευμένη αξιολόγηση σχετικά με την αρθροπλαστική ώμου και την ανάστροφη αρθροπλαστική ώμου, μπορείτε να επικοινωνήσετε με τον εξειδικευμένο στις επεμβάσεις ώμου Ορθοπαιδικό Χειρουργό Δρ. Εμμανουήλ Μπριλάκη.
