ΕΚ:Σιδηρόδρομοι υψηλής ταχύτητας για περισσότερη συνοχή και ανταγωνιστικότητα

Η έκθεση, η οποία εγκρίθηκε με 558 ψήφους υπέρ, 23 κατά και 73 αποχές ως απάντηση στο σχέδιο δράσης της Επιτροπής, ζητεί ένα πραγματικό ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό δίκτυο υψηλής ταχύτητας που θα είναι διαλειτουργικό (δηλ. με εναρμονισμένα συστήματα και διασυνοριακές συνδέσεις), καινοτόμο, προσβάσιμο και διατροπικό (δηλ. συνδυάσιμο με άλλα μέσα μεταφοράς) παρέχοντας πραγματική αξία τόσο για τους πολίτες όσο και για τις δημόσιες επενδύσεις.

Καλύτερη σύνδεση πόλεων και περιφερειών

Το Κοινοβούλιο επιθυμεί οι σιδηρόδρομοι υψηλής ταχύτητας να συνδέουν όχι μόνο τις πρωτεύουσες της ΕΕ, αλλά και τους μεγάλους αστικούς κόμβους σε όλες τις ευρωπαϊκές περιφέρειες και τις κύριες γειτονικές χώρες, είτε μέσω άμεσων σιδηροδρομικών υπηρεσιών είτε μέσω αποτελεσματικών συνδέσεων. Σύμφωνα με το ΕΚ, αυτό θα συμβάλει στη μείωση των εδαφικών ανισοτήτων και στην ενίσχυση της συνδεσιμότητας των περιφερειακών και λιγότερο ανεπτυγμένων περιοχών.

Το Κοινοβούλιο υποστηρίζει την ολοκλήρωση του διευρωπαϊκού δικτύου μεταφορών (TEN-T) και τον εντοπισμό κενών στο δίκτυο, ειδικότερα στα εγκαταλελειμμένα ή ελλιπώς εξυπηρετούμενα τμήματα και στις διασυνοριακές συνδέσεις υψηλής προστιθέμενης αξίας.

Επαρκής, προβλέψιμη και μακροπρόθεσμη χρηματοδότηση

Οι ευρωβουλευτές θέλουν ο τομέας των μεταφορών να αξιοποιήσει πλήρως τα υπάρχοντα και μελλοντικά κονδύλια της ΕΕ για την ανάπτυξη του σιδηροδρομικού δικτύου υψηλής ταχύτητας. Επιθυμούν ο μακροπρόθεσμος προϋπολογισμός της ΕΕ για το 2028-2034 να εξασφαλίσει επαρκή και στοχευμένη χρηματοδότηση μέσω της διατήρησης και της ενίσχυσης του μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη» και της στήριξης επενδύσεων μέσω εθνικών σχεδίων ανάκαμψης.

Προσιτές και διαφανείς χρεώσεις για τους επιβάτες

Σύμφωνα με το ΕΚ, οι προσβάσιμες και οικονομικά προσιτές σιδηροδρομικές υπηρεσίες είναι απαραίτητες για τη μείωση του κόστους μετακίνησης και τη διασφάλιση ισότιμης κινητικότητας σε ολόκληρη την ΕΕ. Οι ευρωβουλευτές ενθαρρύνουν τις χώρες και τους σιδηροδρομικούς φορείς να καταστήσουν τα εισιτήρια τρένων υψηλής ταχύτητας πιο προσιτά, μεταξύ άλλων μέσω προσβάσιμων ναύλων και κατάλληλων συστημάτων μειωμένων τιμών ή συνδρομών. Η έκθεση ζητά επίσης μεγαλύτερη διαφάνεια στην τιμολόγηση των εισιτηρίων και επικροτεί το εν εξελίξει νομοθετικό έργο σχετικά με την πρόσφατη δέσμη μέτρων για τους επιβάτες που προτάθηκε από την Επιτροπή, το οποίο αναμένεται να προσφέρει ενιαίες, ξεκάθαρες, προσβάσιμες και ανταγωνιστικές προσφορές σιδηροδρομικών εισιτηρίων.

Δηλώσεις

Ο εισηγητής Vicent Marzà Ibáñez (Πράσινοι, Ισπανία) δήλωσε: «Μια σιδηροδρομική σύνδεση υψηλής ταχύτητας μεταξύ των κυριότερων πόλεων της Ευρώπης θα επιτρέψει τη μαζική στροφή των επιβατών από τα αεροπλάνα στα τρένα. Αυτό αποτελεί βασικό στοιχείο για τη μείωση της εξάρτησής μας από τα ορυκτά καύσιμα, τη δημιουργία αξιοπρεπών θέσεων εργασίας και τη σημαντική αύξηση της στρατηγικής μας αυτονομίας. Χρειάζονται επαρκείς επενδύσεις σε ολόκληρη την ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης ‘πράσινων σιδηροδρομικών ομολόγων’, και δεν πρέπει να αποβεί εις βάρος των πολιτών που μετακινούνται και των περιφερειακών σιδηροδρομικών υπηρεσιών που χρησιμοποιούνται καθημερινά.»

Σχετικές πληροφορίες

Τον Νοέμβριο του 2025, η Επιτροπή δημοσίευσε σχέδιο δράσης για τους σιδηροδρόμους υψηλής ταχύτητας, στο οποίο καθορίζονται τα μέτρα που απαιτούνται για τη δημιουργία ενός ταχύτερου και καλύτερα συνδεδεμένου ευρωπαϊκού δικτύου έως το 2040. Από το 2014, περισσότερα από 100 δισ. ευρώ από προγράμματα της ΕΕ έχουν διατεθεί σε έργα σιδηροδρομικών υποδομών.