Σε μια κοινωνία που εκπαιδεύεται από τα μαθητικά της χρόνια να αφομοιώνει τη γνώση με την ακρίβεια της απεικόνισης μέχρι τη γραμματοσειρά και τα σημεία στίξεως, χωρίς προβληματισμό και κριτική σκέψη, μην περιμένεις ν’ αναπτύξει δικό της λόγο. Θα ετεροφωτίζεται απ’ αυτούς που μηχανεύονται την εξάρτησή της και θα συμμορφώνεται ως «φυτό θερμοκηπίου».
Ο Ουμπέρτο Έκο είχε πει: Από τη στιγμή που βγήκε η τηλεόραση, δικτατορίες με τανκς κάνουν μόνο οι ηλίθιοι. Ξέρω, το έχω ξαναγράψει και θα το ξαναγράψω, μέχρι να γίνει αντιληπτό πόσο επιδρά η τηλεοπτική καθοδήγηση, στη διαμόρφωση της κοινής γνώμης. Πάρτε για παράδειγμα τις τηλεοπτικές διαφημίσεις. Το κόστος μόλις λίγων δευτερολέπτων και μάλιστα σε ώρες υψηλής τηλεθέασης, είναι ανατριχιαστικό. Μπορεί να φτάσουν τα 30 δευτερόλεπτα και τα 8.000 ευρώ, ειδικά στα ενημερωτικά δελτία. Καταλαβαίνετε τι απήχηση έχουν τα τηλεοπτικά μηνύματα και πόσο επιδρούν στο θυμικό των ανθρώπων, ώστε να δαπανούνται τόσα χρήματα για λίγα μόλις δευτερόλεπτα. Και μη μου πείτε ότι οι άνθρωποι που πληρώνουν αδρά τον τηλεοπτικό χρόνο, πετάνε τα λεφτά τους. Ξέρουν πολύ καλά τι κάνουν και τι κέρδη θα τους αποφέρει το διαφημιστικό τους μήνυμα.
Νομίζω ότι όλοι μας λίγο – πολύ, έχουμε αυτή τη διαδραστική αίσθηση από τα τηλεοπτικά μέσα που μας επηρεάζουν με την προβαλλόμενη εικόνα, αναδεικνύοντας ή «θάβοντας» Πρόσωπα, Θεματικές ενότητες, Πολιτικά κόμματα, Κοινωνικές δράσεις και αντιδράσεις. Αυτό βέβαια δεν συνιστά αμερόληπτη δημοσιογραφική ενημέρωση και δεν συνάδει με τις αρχές μιας ισότιμης Δημοκρατίας, στην οποία ο Πολίτης δικαιούται πλήρη και χωρίς παρεμβάσεις ενημέρωση, αν δεν κάνω λάθος… Το γεγονός ότι τα Μεγάλα Μέσα Ενημέρωσης ανήκουν είτε στο κράτος, εκφραζόμενο από την κυβερνητική πολιτική, είτε σε ισχυρούς οικονομικούς παράγοντες και όχι σε κοινωνικές ομάδες που μπορούν να εκφράζουν τον απλό και δοκιμαζόμενο Πολίτη, αλλά και γενικότερα το Λαό, δημιουργεί μια διάσταση απόψεων που προβληματίζει η αντικειμενικότητά τους.
Με αυτή τη δυναμική, επόμενο είναι, ο Πολίτης εάν το επιδιώκουν τα τηλεοπτικά Μέσα Ενημέρωσης, να βομβαρδίζεται με επεξεργασμένες ειδήσεις, που του διαμορφώνουν με επαναλαμβανόμενες «ενέσιμες» επικοινωνιακές παραγωγές, την άποψή τους. Έτσι κατηχούμενος, χάνει σιγά – σιγά τη δική του προσωπική εκτίμηση των γεγονότων και υποκύπτει στην αληθοφανή «αλήθεια», όπως του την παρουσιάζουν. Λέω κατηχούμενος, διότι προσδίδεται από τα Μέσα και μια ηθική απόχρωση του σωστού από το λάθος, που πρέπει να το αποδεχτούμε. Πάρτε για παράδειγμα τις δημοσκοπήσεις, ειδικά τις πολιτικές, που αφορούν τα ποσοστά των κομμάτων. Συνήθως παραγγέλνονται από τα ίδια τα Μέσα και παρουσιάζονται ως κριτήριο της δυναμικής που έχουν μέσα στην κοινωνία οι πολιτικοί σχηματισμοί. Χωρίς να θέλω να τις αμφισβητήσω, έχετε παρατηρήσει πόσες φορές έχουν πέσει έξω από το αυθεντικό αποτέλεσμα της Κάλπης; Επίσης, έχετε προσέξει την αναγωγή που κάνουν στην εκτίμηση ψήφου, όταν δεν ανταποκρίνεται στο επιθυμητό αποτέλεσμα η δημοσκόπηση; Αυτό από μόνο του δεν αποτελεί επηρεασμό, που μπορεί να παραπλανά και να νοθεύει τη Δημοκρατία μας;
Άλλο παράδειγμα. Έχετε δει ποτέ την παρουσίαση ενός βιβλίου, να την ακολουθούν τα Τηλεοπτικά Μέσα σε διάφορες πόλεις της Ελλάδας, υπέρ προβάλλοντας τον συγγραφέα; Ούτε Νομπελίστας να ήταν. Ούτε λογοτεχνικό αριστούργημα το έργο του. Ούτε επιστημονική μελέτη για το καλό της ανθρωπότητας. Ούτε καν πολιτικό μανιφέστο. Τι έρωτας ήταν αυτός ανάμεσα στα Τηλεοπτικά κυρίως Μέσα και στον συγγραφέα του συγκεκριμένου βιβλίου, είναι ένας γρίφος που θα πρέπει ν’ απασχολήσει κάθε νοήμονα άνθρωπο. Επίσης η περίεργη πρεμούρα να εκφραστεί πολιτικά ο συγγραφέας του, ήταν κάτι που θα έπρεπε να προβληματίσει, από τη στιγμή μάλιστα που ο ίδιος είχε αποφασίσει την αποχώρησή του από την πολιτική. Τι είναι ΑΥΤΟ που επίμονα τα τηλεοπτικά Μέσα, επεδίωκαν την επάνοδό του; Θα μου πεις είναι κακό να εκτιμούν και να προβάλλουν κάποιον; Όχι, φτάνει να μην αποκλείουν κάποιους άλλους που διαθέτουν και κοινοβουλευτική εκπροσώπηση, εκφράζοντας έτσι τη Λαϊκή Ετυμηγορία.
Για την διασφάλιση της πολυφωνίας και της δεοντολογίας καθώς και την επιβολή διοικητικών κυρώσεων, στα ΜΜΕ, η Δημοκρατία μας έχει μία Ανεξάρτητη Αρχή, που τα ελέγχει και τα εποπτεύει, ως Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης. Κάπως έτσι η Δημοκρατία μας έχει κάνει το χρέος της. Το χρέος το δικό μας είναι ν’ αποδείξουμε ως σκεπτόμενοι πολίτες, πόσο ΤΙΜΟΥΜΕ ΑΞΙΟΚΡΑΤΙΚΑ τη ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ μας.
Μαγκλάρας Βασίλης 5/6/2026 [email protected]
