Σεβασμιώτατε Μητροπολίτη Φλωρίνης, Πρεσπών και Εορδαίας κ.κ. Ειρηναίε,
Αξιότιμε Υπουργέ Υγείας, κ. Άδωνι Γεωργιάδη,
Αναπληρωτή Υπουργέ Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, κ. Νίκο Παπαθανάση,
Κ.κ. Βουλευτές,
Κύριε Γεν. Γραμματέα της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Ηπείρου-Δυτ. Μακεδονίας κ. Ιωάννη Σάββα,
Κύριε Περιφερειάρχη Δυτ. Μακεδονίας, κ. Γιώργο Αμανατίδη,
Κύριε Διοικητά της Ειδικής Υπηρεσίας Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης, κ. Πελοπίδα Καλλίρη,
Διευθύνουσα Σύμβουλε της ΜΕΤΑΒΑΣΗ Μ.Α.Ε., κα Δέσποινα Γκαράνη,
Διοικητή της 3ης ΥΠΕ, κ. Δημήτρη Τσαλικάκη,
Κύριε Πρόεδρε της ΠΕΔ Δ.Μ., κ.Παναγιώτη Κεπαπτσόγλου,
Κύριε Θέμη Μακρή, Εκπρόσωπε της Wonderplant,
Εκπρόσωποι θεσμών, επιστημονικής και επιχειρηματικής κοινότητας,
Αγαπητοί συνάδελφοι στην Αυτοδιοίκηση, συντοπίτες και συντοπίτισσες
Καλώς ήλθατε στην Εορδαία, στην Πτολεμαΐδα, στον τόπο μας.
Σήμερα δοκιμάζεται αν η ιστορία μπορεί να αλλάξει κατεύθυνση.
Έξι χρόνια τώρα ακούμε για τον μετασχηματισμό της περιοχής, χωρίς όμως να βλέπουμε πράξεις και γεγονότα.
- Βλέπουμε να κλείνουν κρίσιμες δομές όχι μόνο για τον τόπο, αλλά και για την εθνική οικονομία χωρίς κάτι νέο να δίνει ελπίδα.
- Βλέπουμε να χάνονται δουλειές, να φεύγουν νέοι άνθρωποι, να μεγαλώνει η αβεβαιότητα.
Όμως η σημερινή μέρα μπορεί να σηματοδοτήσει κάτι διαφορετικό, να γίνει επανεκκίνηση.
Από την περίοδο της αβέβαιης αναμονής να περάσουμε στην περίοδο της ευθύνης. Από το «θα γίνει» στο «ξεκινά».
Από το σχέδιο στο έργο, από τα τοπογραφικά στο χαρτί, στην έναρξη εργασιών.
Οι ανακοινώσεις που μόλις ακούσαμε και ότι ακολουθεί αμέσως μετά συνθέτουν μέσα στην ίδια μέρα μια διαδρομή με ιδιαίτερο συμβολισμό.
Παραγωγή, ενέργεια, καινοτομία, δημόσια υγεία, αιτήματα χρόνων της τοπικής κοινωνίας συναντιόνται στον ίδιο τόπο και επιτρέψτε μου να εκφράσω την ικανοποίησή μου.
Επιτρέψτε μου να πω, συνεχίζουμε να πιστεύουμε ότι η μετάβαση γίνεται με άδικο για την κοινωνία τρόπο και η απολιγνιτοποίηση είναι βίαιη για τον τόπο.
Όμως σήμερα η μέρα είναι κομβική και σηματοδοτεί μια αρχή που καιρό περιμέναμε και δεν ερχόταν. Και είναι ίσως χρήσιμο να πούμε ότι όλοι μας που εκπροσωπούμε κάτι, φωνάζαμε σε επίπεδο κραυγής για μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα. Και αυτό τέθηκε δημόσια, ξεκάθαρα και συνεχόμενα ακόμη και στον ίδιο τον Πρωθυπουργό της χώρας.
Ο νέος χάρτης πορείας της Εορδαίας σήμερα αποτυπώνει τη βούληση να πάμε γρηγορότερα, αποτελεσματικότερα, στοχευμένα.
Ένας χάρτης που σχεδιάσαμε, τεκμηριώσαμε και όλα αυτά τα χρόνια από το 2020, τον βάλαμε πιεστικά στο τραπέζι της διεκδίκησης για να πείσουμε όσους πρέπει.
Οι αριθμοί είναι μεγάλοι. Όμως για έναν τόπο που έχει ακούσει πολλές φορές μεγάλους αριθμούς, δεν αρκεί να τους αναφέρουμε.
Τα χρήματα αποκτούν αξία όταν μετατρέπονται σε εγκαταστάσεις, εξοπλισμό, υπηρεσίες, επιχειρήσεις και δουλειές.
Όταν ένας νέος άνθρωπος μπορεί να πει: «Μένω εδώ, γιατί εδώ μπορώ να χτίσω τη ζωή μου, εδώ μπορώ να βρω εργασία, αξιοπρεπή και δίκαια αμειβόμενη, μπορώ να έχω καλύτερες παροχές υγείας».
ΑΕΒΑΛ
20 χρόνια…
Τόσα χρόνια χρειάστηκαν για να περάσουμε από την αδράνεια στην προοπτική.
Για να αντιληφθούμε τη σημασία της στιγμής, ας στρέψουμε τη σκέψη μας στην ΑΕΒΑΛ.
Τι είναι σήμερα η ΑΕΒΑΛ για την Πτολεμαΐδα;
Σίγουρο δεν είναι ένα άδειο βιομηχανικό κέλυφος.
Είναι μνήμη εργασίας.
Είναι τεχνογνωσία.
Είναι οικογένειες.
Είναι ένα μεγάλο κεφάλαιο της παραγωγικής μας ταυτότητας.
Ο τότε Δήμος Πτολεμαΐδας έδωσε μια δύσκολη μάχη για να περάσει ο χώρος στην ιδιοκτησία της τοπικής κοινωνίας. Η απόφαση εκείνη ήταν βαθιά προνοητική.
Η ΑΕΒΑΛ αποκτήθηκε όχι για να γίνει μνημείο μιας χαμένης εποχής, αλλά για να αποτελέσει απόθεμα μέλλοντος.
Σήμερα ο Δήμος διαθέτει περίπου 1.700 στρέμματα στρατηγικής γης, με περισσότερα από 500 στρέμματα στο ΒΙΟΠΑ Πτολεμαΐδας.
Εκεί σχεδιάστηκαν ζώνες επιχειρηματικότητας, θερμοκήπια με τηλεθέρμανση, ερευνητικές και εκπαιδευτικές δραστηριότητες, εμπορευματικό κέντρο, θερμοκοιτίδα επιχειρήσεων και μουσειακή ζώνη.
Εκπονήθηκαν μελέτες και κατασκευάστηκαν βασικά δίκτυα.
Αυτά δεν σχεδιάστηκαν χθες.
Δουλεύτηκαν επί χρόνια, με αποφάσεις, μελέτες, διεκδικήσεις και επιμονή.
Η Εορδαία είχε δει το πρόβλημα πριν η χώρα αρχίσει να μιλά συστηματικά για μετάβαση. Την θεωρήσαμε πλούτο του τόπου, αναπτυξιακό εργαλείο.
Γι’ αυτό σήμερα πρέπει να ειπωθεί η αλήθεια καθαρά.
Αν όσα είχαν σχεδιαστεί υλοποιούνταν όταν έπρεπε, η περιοχή μας θα βρισκόταν ήδη πολύ μπροστά.
Δεν θα μιλούσαμε για ξεκίνημα.
Θα μιλούσαμε για επέκταση.
Θα είχαμε περισσότερες επιχειρήσεις, περισσότερες θέσεις εργασίας και μια ισχυρότερη οικονομική βάση εκκίνησης.
Η καθυστέρηση δεν ήταν μια ουδέτερη διοικητική εκκρεμότητα.
Είχε ανθρώπινο κόστος.
Μετρήθηκε στα παιδιά που έφυγαν, στους εργαζομένους που έμειναν χωρίς προοπτική και στις μικρές επιχειρήσεις που είδαν την αγορά να στενεύει.
Ο χρόνος που χάθηκε δεν επιστρέφει.
Γι’ αυτό δεν έχουμε δικαίωμα να χάσουμε άλλον.
Τα 25 εκατομμύρια ευρώ για την ΑΕΒΑΛ είναι πολύ περισσότερα από μια εργολαβία αποκατάστασης.
Είναι η δυνατότητα να ξεκλειδώσει ένας χώρος που παρέμενε καθηλωμένος.
Να απομακρυνθούν μη λειτουργικές εγκαταστάσεις.
Να αντιμετωπιστεί η περιβαλλοντική ορθότητα.
Να προετοιμαστεί η γη για επενδύσεις, έρευνα και παραγωγή.
Δεν θέλουμε να διαγράψουμε την ιστορία της ΑΕΒΑΛ.
Θέλουμε να τη σώσουμε από την εγκατάλειψη.
Η ΑΕΒΑΛ δεν είναι ένα ερείπιο που πρέπει να κρύψουμε.
Είναι μια ανολοκλήρωτη υπόσχεση προς την Εορδαία.
Και σήμερα αποκτούμε τη δυνατότητα να την εκπληρώσουμε.
Στον ίδιο χώρο, ο Κόμβος Υδρογόνου συνδέει τη βιομηχανική μας παράδοση με τη νέα ενεργειακή τεχνολογία.
Αυτό δεν σημαίνει ότι εγκαταλείπουμε την ενεργειακή μας ταυτότητα.
Πρέπει να σημαίνει ότι την εξελίσσουμε.
Δεν θέλουμε να γίνουμε το μουσείο της παραγωγής που χάθηκε.
Θέλουμε να γίνουμε το εργαστήριο της παραγωγής που έρχεται.
Από συγκυρία σήμερα είναι εδώ τρεις άνθρωποι που πίστεψαν στην επιμονή και στην τεκμηρίωσή μας για την ΑΕΒΑΛ.
Ο Νίκος Παπαθανάσης, από την πρώτη μέρα υιοθέτησε, στήριξε και έλυσε δεκάδες προβλήματα για να φτάσει η στιγμή να το εισηγηθεί ως έργο εθνικής εμβέλειας στην Κυβερνητική Επιτροπή.
Ο Άδωνις Γεωργιάδης, ξαφνιάστηκε όταν ως υπουργός Ανάπτυξης του είπα ότι δεν θα τον υποδεχτώ στο Δημαρχείο αλλά στην είσοδο της ΑΕΒΑΛ. Στα πέντε πρώτα λεπτά της ξενάγησης κατάλαβε την προοπτική του χώρου, ανάλογη των Λιπασμάτων Δραπετσώνας, ΠΥΡΚΑΛ, Ελληνικού και δεσμεύτηκε να βοηθήσει και το έκανε.
Ο Πελοπίδας Καλλίρης και η καταπληκτική και αποτελεσματική ομάδα συνεργατών του ΔΑΜ έλυσε θέματα διαδικαστικά, κανονιστικά και νομοθεσίας.
Όπου χρειάστηκε συνέδραμαν και οι βουλευτές μας.
Η συνεισφορά όλων των προαναφερόμενων ήταν ουσιαστική και καθοριστική και οφείλω να το πω δημόσια.
Wonderplant
Ήταν άνοιξη του 2023 (Απρίλιος) όταν πρωτοήρθαμε σε επαφή με τον εκπρόσωπο μιας ακόμη εταιρείας προκειμένου να βρούμε επενδύσεις και θέσεις εργασίας για τον τόπο μας.
Από την πρώτη στιγμή που ήρθε στο γραφείο μου ο κ. Θέμης Μακρής ως εκπρόσωπος της Wonderplant τότε, Θέμη απλά, σήμερα, έτρεξε πολύ νερό στο ποτάμι των προσπαθειών.
Σε όλο αυτό το διάστημα από την χωροθέτηση των 150 στρεμμάτων στην ΑΕΒΑΛ, 300 στρέμματα μετά και 500 αργότερα, δοκιμαστήκαμε με χαρές, απογοητεύσεις, εντάσεις, νεύρα και πάντα με προσήλωση στον στόχο.
Να έρθει μια επένδυση στην περιοχή που θα δίνει θέσεις εργασίας μετά την απώλεια αυτών που έφερε η βίαιη απολιγνιτοποίηση.
Και αυτό γίνεται με μια εταιρεία πρότυπο, μια εταιρεία καινοτόμα που εκτός από τις θέσεις τις άμεσες που δημιουργεί εκεί που επενδύει, δημιουργεί σύμφωνα με έρευνα της Grand Thorton άλλες 9 έμμεσες.
Τους ευχαριστούμε που είναι κοντά μας. Τους καλωσορίζουμε στον τόπο μας.
Ευχαριστώ τον κ. Θέμη Μακρή.
Ευχαριστώ επίσης την ομάδα του ΔΑΜ και την κα. Γκαράνη για την συνεργασία και την επίλυση εκκρεμοτήτων.
Μια επένδυση περίπου 130 εκατομμυρίων ευρώ, που φέρνει σύγχρονη υδροπονική καλλιέργεια, αγροδιατροφική παραγωγή, τεχνολογία και νέες θέσεις εργασίας.
Σε μια γη που επί δεκαετίες άνοιγε για να δώσει λιγνίτη, δημιουργούνται τώρα οι προϋποθέσεις για να παραχθούν τρόφιμα.
Εκεί όπου αντλούσαμε ενέργεια από το υπέδαφος, καλούμαστε να καλλιεργήσουμε αξία στην επιφάνεια.
Αυτό δεν είναι απλώς αλλαγή χρήσης.
Είναι αλλαγή παραγωγικής εποχής.
Όμως η επένδυση πέρασε από έναν πραγματικό Γολγοθά.
- Αλλαγές χωροθέτησης.
- Αρχαιολογικά εμπόδια.
- Καθυστερήσεις.
- Νέες εγκρίσεις.
- Αναζήτηση άλλης έκτασης.
Σήμερα αναγνωρίζουμε ότι βρέθηκαν λύσεις. Δεν πρέπει όμως να θεωρήσουμε φυσιολογική αυτή τη διαδρομή.
Η επόμενη σοβαρή επένδυση στην Εορδαία αλλά και σε όλη τη Δυτική Μακεδονία δεν πρέπει να χρειάζεται έναν νέο Γολγοθά.
Χρειάζεται καθαρές αρμοδιότητες, σταθερούς κανόνες, συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα και έναν δημόσιο μηχανισμό που λύνει τα προβλήματα πριν γίνουν εμπόδια.
Η επιτυχία της Wonderplant δεν θα κριθεί μόνο από το ύψος της επένδυσης.
- Θα κριθεί από τις θέσεις εργασίας.
- Από τη σύνδεσή της με το Πανεπιστήμιο και την επαγγελματική εκπαίδευση.
- Από τη συμμετοχή τοπικών επιχειρήσεων.
- Από το αν θα γίνει πυρήνας ενός νέου αγροδιατροφικού οικοσυστήματος.
Μια μεγάλη επένδυση δεν πρέπει να στέκεται σαν απόμακρη νησίδα μέσα σε μια οικονομία που δυσκολεύεται.
Πρέπει να απλώνει φως γύρω της.
Να δημιουργεί πολλαπλασιαστικά οφέλη στην τοπική οικονομία.
Το τρίτο μεγάλο κεφάλαιο είναι το Μποδοσάκειο Νοσοκομείο.
Ανακοινώθηκε σήμερα η ικανοποίηση ενός πάγιου αιτήματος της τοπικής κοινωνίας του Δήμου Εορδαίας, του Συλλόγου Καρκινοπαθών Εορδαίας, των ασθενών που νοσούν, της Ομοσπονδίας Καρκινοπαθών Ελλάδας, που αποτυπώθηκε μέσα και από αποφάσεις Συλλογικών Οργάνων.
Ο Διοικητής της 3ης ΥΠΕ, κ. Δημήτρης Τσαλικάκης σε συνεργασία με τον Διοικητή του Μποδοσάκειου Νοσοκομείου, κ. Γιάννη Κετικίδη επεξεργάστηκαν, τεκμηρίωσαν, κοστολόγησαν το αίτημα, ο Υπουργός Υγείας κ. Γεωργιάδης το ενέκρινε και ο κ. Παπαθανάσης ενέταξε την χρηματοδότηση.
Οι παρεμβάσεις άνω των 30 εκατομμυρίων ευρώ αποτελούν ουσιαστική επένδυση στη δημόσια υγεία και στην ασφάλεια ολόκληρης της Δυτικής Μακεδονίας.
Το Μποδοσάκειο απέδειξε την αξία του στις δυσκολότερες συνθήκες.
Στην πανδημία λειτούργησε ως νοσοκομείο αναφοράς και στήριξε ένα μεγάλο τμήμα της Περιφέρειας.
Σήμερα, όμως, είναι απαραίτητη η κτιριακή, τεχνολογική και ενεργειακή του αναβάθμιση. Αίτημα της κοινωνίας του Δήμου, του Συλλόγου Καρκινοπαθών αλλά και της Ομοσπονδίας Καρκινοπαθών.
Αλλά τα μηχανήματα δεν εφημερεύουν.
Τα κτίρια από μόνα τους δεν θεραπεύουν. Περισσότεροι γιατροί, περισσότεροι νοσηλευτές και πλήρως στελεχωμένες, ενεργές κλινικές, λειτουργική ΜΕΘ, σημαίνουν καλύτερη υγεία για όλους.
Η επένδυση πρέπει να ολοκληρωθεί με μόνιμη στελέχωση, κάλυψη κρίσιμων ειδικοτήτων και ενίσχυση των κλινικών, των επειγόντων και των εργαστηρίων.
Η δημόσια υγεία δεν είναι συνοδευτικό στοιχείο της ανάπτυξης.
Είναι η βασική της προϋπόθεση.
Ένα «πράσινο» νοσοκομείο, αλλά και αντίστοιχες παρεμβάσεις στο ΚΔΗΦ-ΣΥΔ «Λαμπηδόνες», καθώς και στο Κέντρο Αντισφαίρισης, όπου γραφειοκρατικές αγκυλώσεις και νομοθετικά κενά εμποδίζουν την άμεση ολοκλήρωση του έργου του ΕΚΕΤΑ.
ΕΠΙΛΟΓΟΣ
Από την πρώτη στιγμή προειδοποιήσαμε ότι η απολιγνιτοποίηση προχωρούσε βίαια, χωρίς τον αναγκαίο χρόνο και χωρίς έτοιμο παραγωγικό διάδοχο.
Δεν αμφισβητήσαμε την πρόθεση να έρθουν χρήματα στην περιοχή.
Αρνηθήκαμε το άμεσο, το δόγμα του σοκ.
Αρνηθήκαμε να πληρώσει μόνη της η κοινωνία το κόστος της.
Ζητήσαμε να γίνει σε χρόνο ανάλογο των άλλων κρατών της ΕΕ.
Η Εορδαία πρόσφερε επί δεκαετίες στην ενεργειακή ασφάλεια της χώρας.
Πρόσφερε τη γη της και ένα δυναμικό κομμάτι του ενεργού πληθυσμού της.
Έζησε κοσμογονικές αλλαγές στο τοπίο της.
Είδε οικισμούς ολόκληρους να μετακινούνται και τα παιδιά της να εργάζονται σε εξουθενωτικές συνθήκες εργασίας.
Σήμερα δεν ζητά ανταμοιβή για την ιστορία της.
Ζητά τα εργαλεία για να χαράξει το μέλλον της.
Αυτό είναι το πραγματικό νόημα μιας Μετάβασης.
Να μη χαθεί η κοινωνία μέσα στην αλλαγή.
Να μη μετράμε μόνο πόσα χρήματα εγκρίθηκαν, αλλά πόσοι άνθρωποι βρήκαν δουλειά, πόσες επιχειρήσεις δημιουργήθηκαν και πόσοι νέοι επέστρεψαν.
Η μέρα σήμερα είναι μια ημέρα δικαίωσης για μια μακρά διεκδίκηση, καθώς η Κυβέρνηση ικανοποιεί ένα δίκαιο αίτημα, αλλά ταυτόχρονα και μια ημέρα ανάληψης ευθύνης.
Τίποτα δεν τελειώνει σήμερα.
Σήμερα αρχίζει το δυσκολότερο μέρος.
Η υλοποίηση.
Κάθε έργο πρέπει πλέον να έχει σαφές χρονοδιάγραμμα.
Κάθε χρηματοδότηση να αποκτά φυσικό αντικείμενο.
Κάθε δέσμευση να συνοδεύεται από λογοδοσία.
Γιατί οι τόποι δεν ζουν από τα πρακτικά των συσκέψεων.
Δεν κρατούν τα παιδιά τους με παρουσιάσεις.
Δεν θεραπεύουν τις πληγές τους με υποσχέσεις.
Χρειάζονται έργα που ολοκληρώνονται, επενδύσεις που λειτουργούν, νοσοκομεία που διαθέτουν προσωπικό και επιχειρηματικά πάρκα που φιλοξενούν επιχειρήσεις.
Γι’ αυτό μίλησα για κομβική ημερομηνία.
- Η επιτυχία της μετάβασης θα κριθεί στη Μαυροπηγή και στον Κόμανο, όταν η επένδυση υδροπονίας θα βρίσκεται σε πλήρη λειτουργία.
- Θα κριθεί στην ΑΕΒΑΛ, όταν ο χώρος θα γεμίσει ξανά εργαζομένους, έρευνα και επιχειρήσεις.
- Θα κριθεί στο Μποδοσάκειο, όταν ο ασθενής θα βρίσκει έγκαιρα τη φροντίδα που χρειάζεται, ο καρκινοπαθής και οι συνοδοί του δεν θα ταλαιπωρούνται.
- Θα κριθεί στα σπίτια μας, όταν οι γονείς δεν θα αποχαιρετούν τα παιδιά τους επειδή δεν υπάρχει εδώ χώρος για τα όνειρά τους.
Η 23η Ιουλίου 2026 μπορεί να γίνει η ημέρα που η Εορδαία σταμάτησε να μετρά μόνο όσα έχασε και άρχισε να χτίζει όσα δικαιούται.
Η ημέρα που η παλιά βιομηχανική γη αναγνωρίστηκε ξανά ως δύναμη.
Η ημέρα που η Εορδαία ξανάπιασε το νήμα της παραγωγικής της ιστορίας.
Σήμερα ζητούμε συνέχεια, ζητούμε συνέπεια.
Δεν ζητούμε άλλες υποσχέσεις.
Η Εορδαία δεν θέλει να γίνει η υποσημείωση της απολιγνιτοποίησης.
Θέλει να γίνει το παράδειγμα μιας βιομηχανικής περιοχής που δεν εγκαταλείφθηκε όταν τελείωσε ένας κύκλος, αλλά βρήκε τη δύναμη να ανοίξει έναν νέο.
Η Εορδαία έδωσε επί δεκαετίες δύναμη σε ολόκληρη τη χώρα.
Ήρθε η ώρα αυτή η δύναμη να επιστρέψει στον τόπο που τη γέννησε.
- Όχι ως ευχαριστία.
Αλλά ως δικαιοσύνη.
- Όχι ως αποζημίωση.
Αλλά ως νέα παραγωγική συμφωνία.
- Όχι ως υπόσχεση για κάποτε.
Αλλά ως έργο που αρχίζει τώρα.
Σήμερα δεν ανακοινώνουμε το τέλος της προσπάθειας.
Ανακοινώνουμε το τέλος της αναμονής.
Και από αύριο, η αξία της σημερινής ημέρας θα μετριέται με ένα μόνο κριτήριο.
Με όσα θα γίνουν πράξη.
Σας ευχαριστώ.
Κλείνοντας θα ήθελα σε ανάμνηση της ημέρας να σας δώσω ένα συμβολικό δώρου που ζήτησα και μας δόθηκε από τη ΔΕΗ Α.Ε.
Κομμάτια λιγνίτη που θα σας υπενθυμίζουν ότι η λιγνιτική μονάδα ΠΤΟΛΕΜΑΪΔΑ V θα πρέπει να παραμείνει ενεργή καθώς αποτελεί στυλοβάτη τα ενεργειακής ευστάθειας και με την πλέον αντιρρυπαντική τεχνολογία πανευρωπαϊκά. Είναι πολιτική απόφαση – επιλογή.
