Ο όρος stalking (καταδίωξη/παρακολούθηση) περιγράφει μια επίμονη, ανεπιθύμητη συμπεριφορά που κάνει τον άλλον να φοβάται, να πιέζεται ή να νιώθει ότι δεν έχει διέξοδο. Δεν πρόκειται για «φλερτ που παρεξηγήθηκε» ούτε για μια απλή ενόχληση. Είναι ένα φαινόμενο που μπορεί να κλιμακωθεί, να οδηγήσει σε σοβαρή ψυχική φθορά και, σε ορισμένες περιπτώσεις, να γίνει προάγγελος βίας.
Στην πράξη, το stalking εμφανίζεται με πολλούς τρόπους: συνεχείς κλήσεις και μηνύματα, επίμονη παρουσία έξω από το σπίτι ή την εργασία, παρακολούθηση μετακινήσεων, «εμφανίσεις» σε χώρους όπου βρίσκεται το θύμα, απειλητικές ή υποτιμητικές αναρτήσεις, ακόμα και πίεση μέσω κοινών γνωστών. Συχνά ο δράστης επιδιώκει να ελέγχει, να τρομοκρατεί ή να εξαντλεί ψυχολογικά το θύμα, ώστε εκείνο να αλλάζει συνήθειες, να απομονώνεται και να ζει σε μόνιμη εγρήγορση.
Στο ελληνικό δίκαιο, βασικό εργαλείο προστασίας αποτελεί το άρθρο 333 Ποινικού Κώδικα (απειλή). Η απειλή δεν χρειάζεται να είναι «θεαματική» ή να συνοδεύεται από άμεση επίθεση. Αρκεί να πρόκειται για εξαγγελία παράνομης πράξης ή βλάβης που μπορεί να προκαλέσει φόβο και να εξαναγκάσει το θύμα να κάνει, να ανεχθεί ή να παραλείψει κάτι που δεν θα έκανε διαφορετικά. Έτσι, στο πλαίσιο του stalking, συχνά συναντάμε φράσεις όπως: «θα σε καταστρέψω», «θα εκθέσω προσωπικά σου στοιχεία», «θα σε περιμένω όπου κι αν πας», «θα πάθεις κακό αν δεν…». Ακόμη και όταν δεν υπάρχει ρητή απειλή, η συστηματική παρενόχληση μπορεί να λειτουργεί ως έμμεσος εκφοβισμός, δημιουργώντας συνθήκες φόβου και περιορισμού της ελευθερίας.
Η ιδιαίτερη σημασία του συγκεκριμένου εγκλήματος βρίσκεται στο ότι πλήττει ευθέως θεμελιώδη αγαθά: την προσωπική ασφάλεια, την ψυχική υγεία, την ελευθερία κινήσεων και την ιδιωτικότητα. Το θύμα δεν χάνει απλώς την ηρεμία του· συχνά αναγκάζεται να αλλάξει τη ζωή του: διαδρομές, ωράρια, κοινωνικές επαφές, ακόμη και κατοικία. Για τον λόγο αυτό, τέτοιες συμπεριφορές δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως «υπερβολή» ή «ευαισθησία». Είναι πραγματική παραβίαση ορίων που, όταν αφεθεί χωρίς αντίδραση, μπορεί να ενταθεί.
Πρακτικά βήματα – προτεινόμενες λύσεις
- Τεκμηρίωση: κρατήστε μηνύματα, κλήσεις, e-mails, screenshots, καθώς και ένα σύντομο ημερολόγιο περιστατικών (ημερομηνίες/ώρες/τόπος).
- Καθαρή δήλωση μη συναίνεσης: μια σαφής γραπτή προειδοποίηση τύπου «μην επικοινωνείς ξανά μαζί μου» βοηθά να αποδειχθεί ότι η συμπεριφορά είναι ανεπιθύμητη.
- Νομική κίνηση χωρίς καθυστέρηση: όπου απαιτείται, υποβάλλεται έγκληση/μήνυση (έγκληση εντός 3 μηνών) και εξετάζεται παράλληλα η αποστολή εξώδικης δήλωσης ώστε να τεθούν επίσημα όρια και να δημιουργηθεί σαφές αποδεικτικό πλαίσιο.
- Αστυνομική συνδρομή σε επείγουσες περιπτώσεις: όταν υπάρχει κίνδυνος κλιμάκωσης ή απειλή, η άμεση παρέμβαση είναι κρίσιμη.
- Υποστήριξη του θύματος: η νομική προστασία είναι απαραίτητη, αλλά συχνά χρειάζεται και ψυχολογική ενδυνάμωση ώστε το θύμα να ανακτήσει την αίσθηση ασφάλειας.
Το stalking δεν αντιμετωπίζεται με ανοχή. Η έγκαιρη αντίδραση, η σωστή τεκμηρίωση και μια στοχευμένη νομική στρατηγική μπορούν να σταματήσουν τη συμπεριφορά πριν γίνει ανεξέλεγκτη. Σε κάθε περίπτωση, ο χειρισμός απαιτεί ψυχραιμία, μεθοδικότητα και επιλογή των κατάλληλων ενεργειών ανάλογα με τα πραγματικά περιστατικά.
Επικοινωνία:
Δικηγορικό Γραφείο Στέφανου Τσίκα
Πτολεμαΐδα, Ελλάδα
Τηλ.: 6976684507
E-mail: [email protected]
Ιστότοπος: tsikaslaw.eu
Για περισσότερες λεπτομέρειες, εξατομικευμένες διευκρινίσεις και άμεση αξιολόγηση του περιστατικού σας, μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας. Θα σας καθοδηγήσουμε υπεύθυνα για τα επόμενα βήματα, με διακριτικότητα και πλήρη νομική υποστήριξη.
